Ostatnia aktualizacja komentarza: 08.07 19:40 CEST | 17:40 UTC
08.07.26
ERUPCJA FILAMENTU - we wtorkowy wieczór nieopodal północno-wschodniej krawędzi tarczy słonecznej erupcji uległ duży filament połączony z uwolnieniem koronalnego wyrzutu masy (CME). Wydaje się, że znakomita większość, jeśli nie całość CME, minie nas wyraźnie od wschodu, jednak koronogramy z ziemskiej perspektywy, zwłaszcza LASCO C3 ukazują subtelny zarys pełnego halo, co mimo silnie wschodniego wysunięcia źródła erupcji czyni ten wyrzut bardzo rozległym. Model agencji SWPC nie uwzględnia tego zdarzenia w prognozie, z kolei model NASA widzi niewielką szansę na przybycie skrajnie zachodniej flanki wyrzutu 10.07 około 18:00 UTC. Wydaje się to mało prawdopodobne także z uwagi na fakt spodziewanego oddziaływania w tym czasie strumienia wiatru wysokiej prędkości z dziury koronalnej, który uwalniany już od kilku dni w naszym kierunku może łatwo odchylić ewentualny skraj tego CME tak, że nie będzie on w stanie na nas napłynąć. Bez względu na to najbliższe dni spodziewane są z możliwą aktywnością geomagnetyczną w związku z właśnie oczekiwanym strumieniem z dziury koronalnej.
CME na koronogramach LASCO C3 ukazuje subtelną strukturę full-halo, co jest rzadkością jak na tak silnie zbliżone ku krawędzi tarczy wyrzuty koronalne. Mimo to szansa przybycia tej skrajnej flanki jest niewielka - wg modelu NASA jeśli miałoby to nastąpić, to dopiero 10.07 około 18:00 UTC po ponad 68 godzinach od erupcji. Credit: SOHO/NASA
07.07.26
DZIURA KORONALNA - do Ziemi zmierza strumień wiatru słonecznego wysokiej prędkości (CHHSS) z dziury koronalnej, jaka minęła właśnie centralny południk blisko równika, a więc znajdując się idealnie na wprost naszej planety. Dziura koronalna nie jest rozległa i CHHSS najpewniej będzie wpływał na warunki bardzo krótko w porównaniu do najszerszych tego typu struktur, ale dzięki umiejscowieniu tej dziury koronalnej ma gwarancję dotarcia. Poprzedzający go obszar kompresji (CIR) o zagęszczonym wietrze z nasilonym polem magnetycznym powinien dotrzeć za około 2-3 dni, wówczas możemy oczekiwać kolejnego okresu z aktywnością geomagnetyczną.
DZIURA KORONALNA - do Ziemi zmierza strumień wiatru słonecznego wysokiej prędkości (CHHSS) z dziury koronalnej, jaka minęła właśnie centralny południk blisko równika, a więc znajdując się idealnie na wprost naszej planety. Dziura koronalna nie jest rozległa i CHHSS najpewniej będzie wpływał na warunki bardzo krótko w porównaniu do najszerszych tego typu struktur, ale dzięki umiejscowieniu tej dziury koronalnej ma gwarancję dotarcia. Poprzedzający go obszar kompresji (CIR) o zagęszczonym wietrze z nasilonym polem magnetycznym powinien dotrzeć za około 2-3 dni, wówczas możemy oczekiwać kolejnego okresu z aktywnością geomagnetyczną.
ŚREDNIA eMka - we wtorek o godz. 14:19 UTC obszar aktywny 4482 wytworzył umiarkowanie silny rozbłysk klasy M4.0 powiązany ze słabym blackoutem radiowym poziomu R1 na osłonecznionej półkuli. Towarzyszyła mu także emisja radiowa typu II i IV o prędkości 593 km/sek. zwykle oznaczająca uwolnienie koronalnego wyrzutu masy, jednak ponad 4,5 godziny od rozbłysku koronografy nie ukazują żadnego CME. Zdjęcia pociemnienia koronalnego wskazują, że materiał, który w trakcie rozbłysku "próbował" uciec został praktycznie w całości wchłonięty z powrotem.
05.07.26
EFEKTOWNY WSCHÓD AR4482 - obszar aktywny śledzony od kilku dni po odległej stronie Słońca dzięki zdjęciom Solar Orbiter, 4 lipca zaczął wyłaniać się zza południowo-wschodniej krawędzi i w ten sam dzień wytworzył silny rozbłysk klasy X1.3. Zjawisko było impulsywne i pozbawione wyrzutu koronalnego, jednak daje szansę na kolejne rozbłyski wraz ze stopniowym zbliżaniem się regionu do bardziej wystawionych ku Ziemi pozycji na tarczy słonecznej - o ile rozbłysk ten nie był zdarzeniem odosobnionym.
EFEKTOWNY WSCHÓD AR4482 - obszar aktywny śledzony od kilku dni po odległej stronie Słońca dzięki zdjęciom Solar Orbiter, 4 lipca zaczął wyłaniać się zza południowo-wschodniej krawędzi i w ten sam dzień wytworzył silny rozbłysk klasy X1.3. Zjawisko było impulsywne i pozbawione wyrzutu koronalnego, jednak daje szansę na kolejne rozbłyski wraz ze stopniowym zbliżaniem się regionu do bardziej wystawionych ku Ziemi pozycji na tarczy słonecznej - o ile rozbłysk ten nie był zdarzeniem odosobnionym.
PO BURZY - silna burza magnetyczna kategorii G3 z 4 lipca wygasła po 24 godzinach. Możliwe, że spowodował ją więcej, niż jeden wyrzut koronalny, prawdopodobnie dwa, a potencjalnie trzy, z uwagi na pewne skoki wiatru słonecznego wskazujące na ewentualność dotarcia nowego CME w warunkach już uprzednio zaburzonych utrudniających jednoznaczne przesądzenie o ilości wyrzutów i momencie ich przybycia. Bez względu na rzeczywistą ilość CME, burza wygasła. Była to dopiero czwarta burza magnetyczna kategorii G3 w tym roku, a pierwsza od 3 kwietnia. W sumie była to 28. burza magnetyczna tego roku, co sprawia, że na półmetku 2026 roku utrzymywana jest cały czas wysoka statystyka ze średnio jedną burzą tygodniowo.
01.07.26
GOTOWOŚĆ ZORZOWA 03.07 - na 3 lipca SWPC wydała prognozę umiarkowanej burzy magnetycznej kategorii G2 w związku z oczekiwanym dotarciem południowej flanki CME z rozbłysku klasy X1.1 z 30 czerwca. Prócz tego 1 lipca obszar 4479 wytworzył 10 (jak dotąd) rozbłysków klasy M zawierających się w przedziale od M1 do M2. Jednemu z nich, z maksimum 14:54 UTC towarzyszył wyrzut koronalny o podobnie silnie północnym kierunku przemieszczania jak CME z wtorku, ale zjawisko to jeszcze nie zostało uwzględnione w modelu.
Widoczna i odległa strona Słońca z perspektywy Solar Orbiter. Wraz z pożegnaniem obszarów 4478-79 na wystawioną ku Ziemi część wzejdą jedyne większe plamy widoczne obecnie po odległej stronie, która w większości pozostaje pozbawiona nowych grup. To - w połączeniu z czystą wschodnią połową widocznej części Słońca zwiastuje okres bardzo niskich liczb Wolfa, o ile tak niska produkcja nowych obszarów zostanie utrzymana. Credit: SDO/Solar Orbiter
Obszar aktywny 4478 rozbudował się do 1550 MH, umacniając swoją pozycję lidera wśród plam tego roku, z kolei sprawca rozbłysku klasy X1.1 i serii rozbłysków klasy M z 1 lipca - obszar 4479 - rozrósł się do 660 MH. To niewiele w stosunku do grupy 4478, ale wyraźnie więcej od reszty zanikających plam, nieprzekraczających gabarytami 100 MH. Obecnie rozmiarami obszar 4479 ustępuje tylko regionowi 3664 z maja 2024 roku (2400 MH) będąc drugą najbardziej rozbudowaną grupą 25. cyklu słonecznego. Wschodnia połowa tarczy pozostaje pozbawiona nowych plam, a następne z odległej strony wyłonią się za około 4 dni. Tam także wyraźne spowolnienie produkcji nowych regionów aktywnych, co może zwiastować bardzo spokojny okres w najbliższym czasie, wraz z pożegnaniem obszarów obecnie dostrzegalnych.
ROZBŁYSKOWY PÓŁMETEK ROKU - na zakończenie czerwca obszar aktywny 4479 w północno-zachodniej części tarczy wytworzył silny rozbłysk klasy X1.1 powiązany z uwolnieniem rozległego koronalnego wyrzutu masy (CME) typu full-halo. Z uwagi na niewielką jeszcze ilość obrazów wstępny model ruchu CME opracowany przez NASA przewidujący dotarcie do Ziemi południowej flanki tego wyrzutu 03.07 około 04:00 UTC ma niski stopień pewności. Wstępne omówienie zjawiska w najnowszym tekście na blogu.
Wyjaśnienie: solar update - aktualizowane na bieżąco krótkie autorskie komentarze o ostatnich zjawiskach na Słońcu i wszelkich wydarzeniach związanych z pogodą kosmiczną. Na początku miesiąca* komentarze są zerowane i publikowane od nowa (najstarsze komunikaty z danego miesiąca ukazują się u dołu podstrony, nowe na górze). W przypadku okresów niskiej aktywności słonecznej, aktualizacje ukazują się co 2-4 dni, w przypadku podwyższonej aktywności raz lub kilka razy dziennie. Zadaniem tych komunikatów jest odpowiedzieć na pytania czytelników:
* Aktualizacje archiwizowane są w cyklu comiesięcznym i możliwe do odczytu w dziale Archiwum Solar Update.
jaka jest aktualna aktywność Słońca, czy i kiedy wystąpią rozbłyski słoneczne, aktualny zasięg zorzy polarnej, czego spodziewać się po Słońcu w najbliższych godzinach i dniach.
* Aktualizacje archiwizowane są w cyklu comiesięcznym i możliwe do odczytu w dziale Archiwum Solar Update.